Onderzoekt en verzamelt de geschiedenis van werk, werkenden en arbeidsverhoudingen wereldwijd

IISG-KNAW minisymposium Utopie en Geweld

Datum: 
10 december 2015
Locatie: 
Trippenhuis, KNAW

Tijd: 18.00-20.00 uur

Utopieën – blauwdrukken voor ideale samenlevingen – kennen veel verschijningsvormen. Van Plato’s Politeia tot en met communistische regimes en de Islamitische Staat. Steeds leidt ontevredenheid met de werkelijkheid tot wensdromen over een ideale wereld.

Auguste Vaillant. Aanslag op de Franse Kamer van afgevaardigden,   9 december 1893. Collectie IISG  Hoewel veel ‘wereldverbeteraars’ vredelievend zijn, gaan sommigen over tot geweld. Vaak als middel, soms als doel.

Wanneer leiden utopische ideeën tot geweld en welke overeenkomsten en verschillen kunnen we tussen utopische vormen onderscheiden? Valt er iets te leren van eerdere utopische geweldsuitbarstingen om het heden beter te begrijpen?

Aanmelden via website KNAW

Programma

Frank de Jong: Utopische collecties bij het IISG

Jacco Pekelder: Primaat van de praktijk: utopie en  links politiek geweld

Maurits Berger: De aantrekkingskracht van IS

Hans Achterhuis: De kapitalistische utopie? Ayn Rand onder de loep

Discussie onder leiding van moderator Sandra Rottenberg

Federacion Anarquista Iberica, designer Bauset. 1936-1937Over de sprekers

Hans Achterhuis is emeritus hoogleraar Wijsbegeerte aan de Universiteit Twente. Hij is bekend als publieke intellectueel die zich regelmatig mengt in maatschappelijke discussies. De nadruk in zijn werk ligt op de sociale filosofie. Eind 2008 verscheen zijn magnum opus Met alle geweld. Zijn recentste boek is De utopie van de vrije markt (2010).

Maurits Berger is hoogleraar Islam en het Westen aan de Universiteit Leiden. Zijn specialisaties zijn politieke islam en islamitisch recht (sharia). Hij woonde zeven jaar in het Midden-Oosten waar hij werkte als journalist en als onderzoeker. Berger is verbonden aan Instituut Clingendael en  lid van de Adviesraad Internationale Vraagstukken van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Zijn recentste boek is Nederlanders in de heilige oorlog: zoaven, brigadisten en jihadisten (2015).

Frank de Jong: is collectiespecialist bij het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis.  Hij  studeerde Economie aan de UvA en Boek- en informatiewetenschap aan de Frederik Muller Academie.

Jacco Pekelder is bijzonder hoogleraar aan de Universität des Saarlandes en universitair docent aan de Universiteit Utrecht waar hij onder andere over politiek geweld doceert. Van zijn hand verschenen o. a. het boek Sympathie voor de RAF. De Rote Armee Fraktion in Nederland, 1970-1980 (2007).

Over de IISG-reeks: Opnieuw op zoek naar Utopia

In dit tweeluik worden enkele moderne utopieën in historisch perspectief gezet. Wat is er nieuw en welke elementen keren steeds terug? Op 6 oktober vond het minisymposium De utopische wortels van de Sharing Economy plaats. Op 10 december is het minisymposium ‘Utopie & Geweld’.